گاز رسانی به روش مادر-دختر(Mother-Daughter):

در برخی از شهرهای کوچک ، روستاها و یا مناطق صنعتی به دلیل جمعیت کم ، صعب‌العبور بودن و یا سایر مشکلات ، احداث خطوط انتقال گاز امری بسیار دشوار و در بسیاری از مواقع آن چنـان هزیـنه‌بـر است که توجیه اقتصادی را از بین می‌برد. در این روش توسط تریلر حامل مخازن گاز طبیعی فشرده ، به این مناطق گازرسانی می شود. در واقع شهر ، روستا و یا منطقه صنعتی سرویس گیرنده دارای یک شبکه داخلی لوله کشی گاز شده که توسط یک پایانه به مخازن گاز طبیعی فشرده وصل می شوند و این مخازن حاوی گاز طبیعی فشرده توسط خودروهایی که در ایستگاه مبدأ آنها را بارگیری می کنند، به مناطق مذکور ارسال می گردند.
در این سیستم اصطلاحا ایستگاه تأمین کننده گاز طبیعی فشرده ” ایستگاه مادر” و ایستگاه سرویس دهنده ” ایستگاه دختر” نامیده می شود.
 در این روش گاز طبیعی فشرده به وسیله تریلرهای حاوی مخازن مخصوصCNG به مناطق فاقد خط لوله گاز حمل شده و پس از تقلیل فشار در ایستگاه دختر به شبکه داخلی گاز آن منطقه متصل می شود.
این روش گازرسانی در سطح گسترده مزایای بسیار خواهد داشت که از آن جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:
  • اجرای این طرح از ارسال گاز مایع به صورت کپسول برای مصارف خانگی و صنعتی جلوگیری بعمل خواهد آورد که این امر با توجه به کمبود منابع گاز مایع در کشور امری مطلوب به شمار میرود.
  • بسیاری از روستاهای حاشیه جنگلها، برای مصارف گرمائی زمستان و همچنین مصارف خانگی از سوخت های فسیلی مانند نفت و گازوئیل استفاده می کنند و یا نسبت به قطع درختان اقدام می نمایند تا از هیزم آنها به عنوان سوخت استفاده کنند ؛ بنابراین استفاده از روش گازرسانی مادر-دختر فواید زیست محیطی نیز به دنبال خواهد داشت.
  • از این طرح می توان جهت گازرسانی به صنایع مختلف و همچنین نیروگاه های گازی استفاده نمود.

مشخصات فنی طرح:

در این طرح گاز طبیعی در مناطق دارای خط لوله به ایستگاه مادر وارد می شود و در آنجا بصورت فشرده(200 bar) در می آید و به داخل مخازن موجود بر روی تریلر های حمل گاز تزریق و ذخیره می شود. سپس گاز طبیعی فشرده توسط تریلر به محل مصرف (که فاقد خط لوله گاز می باشد) انتقال می یابد و بعد از کاهش فشار به شبکه توزیع تزریق و به مصرف کننده تحویل میگردد.
به طور مثال ، در پروژه اجرا شده در شهرهای پول و کجور استان مازندران ، هر مخزن 180 لیتری مورد استفاده در پروژه گازرسانی در فشار 200 بار حاوی43 متر مکعب گاز طبیعی می باشد. با در نظر گرفتن تعداد 27 مخزن درون هر سبد در مجموع 108 مخزن برای 4 اسکید بر روی یک کفی تریلر قرار می گیرند. بنابراین در مجموع هر کفی تریلر با 4 اسکید توانایی انتقال 4650 مترمکعب گاز CNG را خواهد داشت.

جایگاه مادر:

طراحی و ساخت این جایگاه براساس استانداردهای ساخت جایگاهCNG ، استاندارد ملی 2-7829 و 1-7829 و استاندارد ایمنی NFPA52 معادل ISIRI18002 انجام می شود.

ایستگاه دختر:

شامل یونیت تقلیل فشار گاز (PRU) ، سکوهای تخلیه، محل استقرار کفی و مخازن، ساختمان بهره برداری و نگهبانی و… می باشد.
گاز رسانی مادر دختر

ساختار یونیت های تقلیل فشار (PRU) :

یک یونیت تقلیل فشار (PRU) متناسب با ظرفیت، فشــار ورودی و خروجی، نوع مصرف کننده، تعداد مراحل شکست فشار و خطوط آن به شکلهای مختلفی طراحی و ساخته می شود ولی با وجود این تنوع به طور کلی تجهیزات بکار رفته در ساختمان آنها به شرح زیر بوده که ممکن است کاربرد برخی از آنها ضروری و یا تعداد آنها متغیر باشد :
  • فیلتر ها
  • گرمکن ها
  • رگولاتور ها
  • کنتور ها
  • شیر های اطمینان
  • شیر های قطع فشار
  • فشار سنج ها و ترمومتر ها و عایق های الکتریکی
  • شیر ها و فلنجها و کلکتور ها
  • بودار کننده ها
براساس الزامات و ظرفیت خواسته شده از سوی مشتری کلیه محاسبات آماری و مکانیکی انجام شده و جهت حصول اطمینان از راندمان و کارکرد استاندارد، آنالیز و تجزیه و تحلیل دینامیکی  با استفاده از نرم افزار های تحلیل و شبیه سازی کامپیوتری انجام می گردد.
جانمایی یونیت تقلیل فشار گاز (PRU) براساس شرایط محل و الزامات مشتری، طراحی و نقشه سیویل و کلیه تاسیسات تهیه می گردد. تامین تمامی مصالح همراه با ارائه مشخصات فنی اقلام، احداث شامل: عملیات سیویل، تاسیسات مکانیکی، برق، الکترونیکی، ابزار دقیق، اطفاء حریق، سیستم اتصال به زمین، صاعقه گیر و سایر ملزومات مورد نیاز می باشد.
یونیت تقلیل فشار گاز (PRU) مجهز به واحد میترینگ و کنتور توربینی به همراه تصحیح کننده می باشد. طراحی، ارائه نقشه و مشخصات فنی کامل قطعات ایستگاه و تجهیزات محوطه،طراحی مبدل حرارتی و ساخت آن براساس میزان افت دمای حاصل از تقلیل فشار، ساخت، نصب، تست و راه اندازی یونیت تقلیل فشار گاز  با ظرفیت تعیین شده از سوی مشتری مطابق با آخرین استاندارد های بین المللی و استاندارد ASME B31.3 می باشد.
مواد و قطعات مورد استفاده بر اساس شرایط گاز طبیعی، فشار، دما و شرایط محیطی منطقه انتخاب شده و در طراحی و ساخت کلیه ملاحظات در نظر گرفته می شود..
ایستگاه دختر شامل دو خط تقلیل فشار (PRU) به صورت موازی جهت بهره برداری به صورت مداوم و جلوگیری از عدم قطعی گاز در دوره بکار گیری و تعمیرات اساسی می باشد.
طراحی و محاسبات اتاق بویلر و تجهیزات مربوطه جهت تامین دمای مورد نیاز سیستم مبدل حرارتی بر اساس الزامات تعریف شده انجام می گردد.
کلیه ی مدارک فنی شامل نقشه ها، کاتالوگ ها، گواهی کیفیت مواد و قطعات و…، جمع آوری و هنگام تحویل ایستگاه در قالب کتابچه مدارک فنی به مشتری تحویل خواهد شد.
کیفیت عملکرد ایستگاه دختر بواسطه مانیتوریگ PLC تحت کنترل قرار می گیرد.